2016-03-11 :
Luận về hai chữ Cách Mạng :
Một Bài Học Cách Mạng Tân Thời :
Cách Mạng Của Minh Trị Thiên Hoàng Nhựt Bổn.
1867 - 1912
Phan Văn Song
Cách Mạng : hai chữ ấy được cả các
nhà văn học cả Hán lẫn Việt dịch từ chữ tây phương Révolution –xin đề nghị chỉ dùng từ ngữ Pháp nầy, vì từ ngữ Anh Mỹ cũng thế, Revolution.
Từ ngữ Révolution có lẽ (một thuyết)
do tiếng la-tinh bình dân revolutio, là một vòng chuyển động, một chu kỳ. Cũng có thể (một thuyết khác),
do cổ ngữ la-tinh revolvere, một vòng chuyển động nhưng quay về vị trí cũ (súng lục rouleau, gọi là
revolver, vì có bạc đạn 6 viên quay tròn). Năm 1660, từ ngữ revolution được thấy, dùng lần đầu tiên, khi nền quân chủ Anh Quốc
với Vua Charles II được tái lập ; sau khi Olivier Cromwell mất và nhóm Quốc
Hội cầm quyền suốt 20 năm 1641-1661 mất quyền. Revolution ấy được gọi, trong cái
nghĩa của ngày nay, vì đã đem đến một sự thay đổi lớn, nhanh và sâu đậm về mặt cả chánh trị lẫn xã hội cho Anh quốc.
