Bài viết này chỉ là một tóm lược những sự kiện lịch sử đã được các học giả danh tiếng ghi lại cộng thêm kinh nghiệm sống của chính cá nhân người viết một đời khổ đau vì cuộc sống lưu đầy, kéo dài cho đến nay đã gần nửa thế kỷ.
Xứ Nam Kỳ được người Pháp gọi là Cochinchine. Danh xưng này gồm 2 chữ cochin và chine ghép lại với nhau. Chữ Cochin được dùng để nói về một vùng đất có con sông Cổ Chiên chẩy qua. Trên bản đồ phương tây thế kỷ 18-19 hoặc bản đồ do Stielers Handatlas tháng 8 năm 1891, tại Đức, ghi tên dòng sông này là Koh Chin hay Khocin, Cochin….. Những nhà hàng hải tây phương gọi vùng đất này là cochin và vì lý do bên Ấn Độ cũng có một địa danh như vậy nên họ thêm vào chử Chine nghĩa là cochin nhưng ở gần Chine để phân biệt với cochin thuộc Ấn Độ. Từ đó chữ Cochinchine ra đời .
