1. Khung
trời của Ý.
Ý, tức Ý Tưởng. Ý Niệm. L’ univers des Idées. Cũng như tôi, quý
bạn nào theo Ban Triết trước 1975 chắc còn nhớ Platon (khoảng 427-347 BC) –là đệ
tử của Socrate và sư phụ của Aristote, cả ba đều là những triết gia lừng danh
thời cổ đại Hy Lạp– và lý thuyết và tư tưởng đặc sắc của ông. Tác phẩm đồ sộ của
Platon viết theo thể đối thoại (dialogues), dài ngắn khác nhau (từ 22 trang trong
Criton đến 418 trang của Les Lois), ghi lại những bài giảng dạy của
Socrate về đủ vấn đề: khoa học, toán học, công lý, lý luận, siêu hình, đạo đức,
thẩm mỹ, chính trị, luật pháp, giáo dục, tình yêu, nghệ thuật… Đối thoại –làm nẩy
sinh nhu cầu khai triển và tranh luận– cũng là hình thức kịch nghệ (hay tiểu
thuyết và phim ảnh trong thời hiện đại) mà người Hy Lạp rất ưa chuộng, cùng với
thi ca và triết học, và chúng ta không ngạc nhiên khi thấy, trong văn học Cổ Hy
Lạp, được vinh danh song song với Homère, Socrate, Platon, còn có những kịch
tác gia lẫy lừng như Sophocle (tác giả vở Antigone
bất hủ), Euripide, hoặc Aristophane.
