LTG: Đây là những bằng chứng lịch sử được các nhân chứng ghi hay kể lại. Lịch sử 40 ngày cuối cùng của Miền Nam là lịch sử của những ngày bi thảm nhất trong cuộc chiến Việt Nam kéo dài 30 năm, từ 1945 đến 1975. Thay vì rút bài học lịch sử, một số người vẫn tin rằng có thể dùng xảo thuật “chọi đá đường rầy xe lửa” để biện bác và làm thay đổi lịch sử. Nhưng Đức Datla Latma đã nói: “Lịch sủ là lịch sử. Và lời tuyên bố của tôi không làm thay đổi lịch sử đã qua.” (History is history. And my statement will not change past history).
Điều đáng tiếc là cho đến nay, những người có trách nhiệm vẫn chưa có lời xin lỗi nào đối với các chiến sĩ và đồng bào vì đã đưa cuộc đời của họ và đất nước vào những ngày đen tối.
Lữ Giang
CHUẨN BỊ ĐÁNH BAN MÊ THUỘT
Tỉnh Darlac lúc đó có 4 quận: Lạc Thiện ở hướng đông, Phước An ở đông bắc, Buôn Hô ở bắc và Ban Mê Thuột là quận châu thành, tức thị xã Ba Mê Thuột. Toàn tỉnh Darlac lúc đó có khoảng 150.000 dân gồm nhiều sắc tộc khác nhau, riêng Ban Mê Thuột có khoảng 60.000 người. Nơi đây có nhiều đồn điền, đa số là rừng cao su và cà phê, không có các chướng ngại thiên nhiên để giúp phòng thủ như ở Kontum hay Pleiku nên rất dễ bị tấn công. Lực lượng phòng thủ lại rất yếu: Nghĩa Quân và Địa Phương Quân phần lớn là người Thượng, không thiện chiến, thiếu tinh thần kỷ luật và không được trang bị đầy đủ. Tất cả trông chờ vào Trung Đoàn 53 của Sư Đoàn 23, nhưng Trung Đoàn này phải bao bọc một vùng lãnh thổ quá lớn gồm 2 tỉnh, vừa Quảng Đức vừa Darlac, nên khó bảo vệ nổi.
