Khi quân đội Mỹ vào tham chiến tại miền Nam bên cạnh quân đội VNCH và các đồng minh, cơ quan quân sự đầu não của người Mỹ lúc bấy giờ là MAC-V và các binh chủng của Mỹ như U.S. Army, Marines, Air Force đều có nhu cầu tìm hiểu về địch tình nên họ đã in ra một tập sách song ngữ Anh –Việt lấy tựa đề là “VC Terminology”: “Từ Ngữ VC” vào khoảng năm 1966. Tập sách này đã giúp cho cả phía các GI’s Mỹ lẫn người lính Cộng Hòa hiểu được nghĩa nhiều từ ngữ mà người cộng sản họ đang nói và viết. Bởi vì nhiều chữ họ dùng để viết và nói đôi khi hoàn toàn trái ngược với chữ mà người Quốc Gia đang sử dụng, hoặc cùng một từ ngữ nhưng mang một nghĩa hoàn toàn khác.
Không phải chỉ có miền Nam trước kia người lính Mỹ hay lính Quốc Gia mới có những thắc mắc về ngôn từ của người cộng sản mà hầu như trên khắp thế giới nơi nào có đảng cộng sản đang nắm chính quyền hay đang hoạt động thì người dân địa phương đều có những câu hỏi tương tự. Trước năm 1975, tờ báo hàng đầu của Pháp Paris Match đã phải đăng một bài về từ ngữ mà đảng cộng sản Pháp đang sử dụng và phải công nhận một điều rằng không hiểu người cộng sản họ nói cái gì?
Như vậy, các từ ngữ mà người cộng sản Việt Nam sử dụng không phải bắt nguồn từ hang Pắc Bó mà do đảng cộng sản VN đem về từ khối cộng sản quốc tế đã được phiên dịch qua tiếng Việt và trở thành như thế. Có một điều mà không ai có thể tiên đoán được là loại chữ VC Terminology trong cái tập sách song ngữ ấy 10 năm sau đã trở thành thứ tiếng nói phổ biến trong cả nước từ Bắc chí Nam, kể từ sau ngày Quốc Hận 30-4 năm 1975, và đáng buồn thay thứ tiếng nói này từ ngoài Bắc đem vào sau năm 1975 đã tràn ngập trong miền Nam và nhiều nơi lấn át cả tiếng Việt mẹ đẻ từ ngàn xưa của cha ông để lại.
Những từ ngữ cộng sản này từ trong nước đã từ từ được du nhập vào các cộng đồng có người Việt cư ngụ trên khắp thế giới, mạnh nhất vẫn là những nơi có người Việt cư ngụ đông đảo nhất tại Hoa Kỳ, như tại miền Nam California, Bắc California và Texas, v.v.. Các sách báo, tài liệu, phim ảnh của cộng sản từ trong nước đã được chuyển ra ngoại quốc, vào các thư viện, xâm nhập vào các trường học Mỹ đã đầu độc dư luận bằng những sự kiện ngụy tạo hay bóp méo lịch sử để đề cao vai trò “chiến thắng” của đảng cộng sản VN, và bôi xấu hình ảnh anh dũng của QLVNCH và đồng minh trong cuộc chiến tranh Quốc-Cộng 1954-1975. Đó là chưa kể đến hàng trăm ngàn người Việt từ hải ngoại hàng năm về thăm quê hương đã đem các sách báo phim ảnh ngôn từ đó từ “quê hương là chùm khế ngọt” ra ngoại quốc.
Sau 39 năm miền Nam mất vào tay cộng sản, hàng vạn quân dân cán chính VNCH đã chết âm thầm trong các trại tù giết người gọi là tập trung “cải tạo” hay mất tích tại các nhà tù không tên ở địa phương; hàng triệu người đã chết tức tưởi vì đói khát và vì bị hải tặc Mã Lai Thái Lan hãm hiếp và tàn sát trên đường vượt biển tìm tự do - vậy mà còn nhiều “Việt kiều” đi về VN như đi chợ hàng năm, khi qua đây vẫn “quen miệng” gọi “tập trung cải tạo” là “đi học tập” và ngày Quốc Hận 30-4-1975 là ngày...”giải phóng”. Sự tuyên truyền của cộng sản đã ăn sâu vào đầu óc họ hay họ lãnh cảm?
Một điều nguy hiểm là nhiều cơ quan truyền thông radio, truyền hình và báo chí của người Việt tại hải ngoại vẫn dùng các từ ngữ VC một cách rất tự nhiên. Những từ ngữ VC như “hoành tráng”, “bức xúc”, “cảnh báo”, “khẩn trương”, “tranh thủ”, “khổng”, “máu”, v.v.. được đưa hàng ngày vào trong các bản tin, các bài tường thuật, phóng sự thắng cảnh trong nước, đã làm cho nhiều độc giả và khán giả thất vọng.
Trong công cuộc chống cộng đầy gian nan nhưng cũng đầy hào hùng của các cộng đồng người Việt trên khắp địa cầu, có rất nhiều phong trào với các mầu sắc chính trị khác nhau. Có phong trào kêu gọi xuống đường biểu tình chống Trương Tấn Sang, Tập Cận Bình ghé qua California hay Washington D.C; hoặc lấy chữ ký trong nỗ lực chống CSVN bắt giam, đàn áp, ám hại các nhà tranh đấu, bị công an khủng bố tra tấn những người yêu nước vì chống Tầu Cộng xâm lăng; hoặc phong trào trong Tháng Tư Đen không gửi tiền về VN, không đầu tư làm giầu cho VC, và không về VN ăn chơi; hoặc tẩy chay không mua hàng của CSVN và Tầu Cộng. Ngoài các phong trào nêu trên, cũng cần gây dựng nên một phong trào rộng khắp đồng loạt không sử dụng bất kỳ một từ ngữ nào của VC trong bất cứ sinh hoạt nào của người Việt tại hải ngoại. Có như vậy thì các sách báo tạp chí bằng tiếng Việt in ở hải ngoại mới được trong sạch hóa, và khán giả khi buổi tối ngồi xem truyền hình sau một ngày làm việc mệt nhọc sẽ không còn phải khó chịu khi nghe các từ ngữ VC này phát ra từ những xướng ngôn viên VN trên màn ảnh mầu hay qua làn sóng điện nữa.
Phạm Gia Đại
hoangyenfrance@hotmail.com:
Riêng tôi , hoàn toàn đồng ý và tán dương ý kiến cuả tác giả về việc người Việt không cs chúng ta ở hải ngoại , nhất là giới truyền thông , báo chí , các đài truyền thanh , truyền hình không nên tiếp tục sử dụng từ ngữ vc nữa , hãy đồng tâm loại bỏ thứ chữ mà csVN đang muốn áp đặt vào cộng đồng người Việt tỵ nạn cs chúng ta đi . Hãy để cho con em chúng ta được thấm nhuần thứ chữ Việt trong sáng , đủ nghiã , đúng văn phạm VN mà Ông Cha chúng ta đã dầy công vun bồi , trau chuốt , lọc lựa và truyền lại cho thế hệ mai sau . Xin đừng quên công ơn ấy mà "nhảy bổ " vào , ôm lấy thứ chữ lai căng , lai Tàu một cách ngu ngốc kia cuả vc .
Ngay như hai chữ " chất lượng " nó bị dùng sai be bét , ai cũng biết , vậy mà vẫn dùng . Chất là cái phẩm chất cuả một vật , một món hàng ( qualité ) mà Lượng là số lượng , nhiều ít , nặng nhẹ ( quantité ) sao cứ gom chung vào rồi gọi hằm bà lằng là " chất lượng " ? Đến nỗi có thể nói những câu ngớ ngẩn như sau :
" Bài hát rất chất lượng " , " hàng này chất lượng quá " là cái quái quỷ gì ?
Rồi những từ ngữ như tạo dáng , bắt mắt , giá khủng , cực sốc , cực hay , 3 tháng tuổi , 1000 năm tuổi (!) điạ bàn , bắt được một đối tượng , hiện trường , cáo buộc , tội danh , động thái ...
Thay vì nói gọn gàng và dễ hiểu là "Tại tỉnh Lâm Đồng công an đã bắt được một người bị tình nghi là gì gì đó " thì vc bèn nói dài , nói dai , nói dở như sau :
" Tại điạ bàn tỉnh Lâm Đồng công an đã bắt được một đối tượng ... " Chữ điạ bàn bị lạm dụng ra rả ngay trong những câu không cần tới nó . Còn nếu muốn ám chỉ một can phạm hay nghi phạm thì chỉ cần nói bắt ai đó , tên gì , bị tình nghi ăn cắp hay gì gì đó , sao cứ phải là đối tượng mới được ? Câu trên nên nói lại rõ ràng như sau :
" Tại Lâm Đồng ( không cần địa bàn hay thủy bàn gì cả ) công an đã bắt được một người tên gì đó ... " là đủ và rõ nghiã , đâu có ai có thể lẫn lộn Lâm Đồng với một chỗ khác mà cần nhấn mạnh địa với chả địa .
Còn những chữ hiện trường , cáo buộc , tội danh , quảng bá ... thì chúng ta đã có sẵn những chữ tương xứng như :
nơi xảy ra án mạng ( thay cho hiện trường ) buộc tội ( thay cho cáo buộc ) tội gì đó ,tội ăn cắp , tội giết người (thay cho tội danh ) quảng cáo , truyền bá ( thay cho quảng bá ) thái độ và hành động ( thay cho động thái ) ...
Câu sau đây : " Hãy xem động thái cuả họ rồi về báo cho tội biết "
Chúng ta chỉ cần nói rõ ràng và dễ hiểu như sau : " Hãy xem họ đang làm gì rồi báo cho tôi "
Đến chữ chuẩn trong câu sau đây : " Nói rất chuẩn " Tại sao không là " Nói rất đúng " ? Chuẩn là phân nửa cuả chữ chuẩn mực , tiêu chuẩn hay chuẩn xác , tự nhiên đi cắt ra làm hai rồi dùng một nửa .
Ngoài ra còn có chữ thông tin mà tôi thấy rất khó chịu khi người VN bây giờ ở trong nước lạm dụng nó quá mức . Chữ này dùng để dịch chữ Information , nhưng khi bị lạm dụng , nó trở thành buồn cười như trong câu :
" Bà ấy đi không để lại thông tin " chữ thông tin ở đây muốn nói đến điạ chỉ , số điện thoại để liên lạc .
hay " Cho tôi biết thông tin về người kia " mà lẽ ra nên nói " Cho tôi biết tin tức , những chi tiết liên quan đến người kia"
Vừa rồi tôi cũng có đọc được một bài viết ( xin lỗi tác giả mà tôi đã không nhớ tên ) về chữ TỐT cuả vc du nhập vào miền Nam sau 75 mà những ngày đầu mới nghe , dân chúng miền Nam vừa buồn cười vừa ngẩn ra không hiểu tại sao người cs thích TỐT đến như vậy . Cái gì cũng tốt , làm tốt , học tốt , thi hành tốt , ăn ngủ tốt . Đúng như tác giả bài viết ấy đã nói , rằng chữ TỐT này nó làm nghèo tiếng Việt cuả chúng ta đi . Sao không nói như Ông Cha chúng ta đã nói :
Làm việc siêng năng , học hành giỏi , thi hàng đúng đắn (việc gì đó ) ăn ngủ điều độ ? Tiếng Việt không thiếu tĩnh từ để diễn tả những trạng thái , tâm tính , cung cách , sao phải gom tất cả lại trong một chữ tốt , đến nỗi trong 5 năm điều "bác" dạy (!?) cũng chỉ có 5 chữ tốt ấy thôi . Nghĩ lại cứ buồn cười , 4 điều đầu thì chỉ cần tốt thôi nhưng điều thứ 5 là giữ gìn vệ sinh thì phải THẬT TỐT (à nghen) cho nên miền Bắc XHCN thời ấy mới còn dùng phân tươi ( xin lỗi quý vị ) để bón rau cải , cây cối .
Tội nghiệp thay cho người dân miền Bắc , cho nên ngày 30/4/75 mới có cảnh cười ra nước mắt với mấy chú bộ đội quê mùa ngớ ngẩn dùng bồn cầu trong Nam để ... rửa rau và nuôi cá ! Khi ngồi uống trà thì bỏ chân lên ghế kiểu bước lụt rồi nhổ toẹt xuống nền gạch bông cuả người ta làm ố vàng cả ra . Tôi còn nhớ hồi ấy , có một bà cụ hàng xóm vào Nam thăm con , sang nhà chúng tôi "tham quan" cho biết Ngụy nó ăn ở như thế nào , bà cứ ra vào xuýt xoa mãi rằng " nhà cô có đến 7 hệ thống lấy nước cơ đấy à ? " Thưa quý vị , đó chỉ là mấy cái robinet thôi . Khốn khổ thay cho thiên đường XHCN !
Vậy cho nên tại sao chúng ta , người miền Nam tự do , lại phải du nhập mấy thứ từ ngữ cuả vc ( trong khi họ chỉ là những người đi sau chúng ta hàng vạn dặm về kiến thức tổng quát , về văn hoá , đạo đức , về văn minh ) vào kho chữ Việt cuả chúng ta mà tự nó vốn đã đầy đủ rồi , không cần " bổ sung " bừa bãi thêm nữa .
Cuối cùng , rất mong các nhà làm truyền thông ở hải ngoại hãy cố gắng tẩy sạch từ ngữ vc ra khỏi những bài báo , những bài đọc trên radio , truyền hình và trong các chương trình ca nhạc . Rất buồn và khó chịu khi phải đọc một bài viết cuả người tỵ nạn cs mà nhan nhản chữ vc , xin lỗi , dù có viết hay cách mấy tôi cũng không có hứng thú để xem .
Chúng ta chống cộng thì trước hết hãy chống từ ngữ ( dùng sai ) cuả vc trước đã . Hãy thương cho con em chúng ta đừng để cho các cháu tiêm nhiễm những cách ăn , cách nói kiểu vc nữa . Phải chi nó hay , nó tốt thì mình cũng nên học , đằng này , ngược lại , đó chỉ là một cách nói , cách diễn tả " kiểu cs " đôi khi ngu ngơ , cóp nhặt cứng nhắc , lai căng , tối nghiã và ... rối nùi .
Hãy nghĩ đến hàng triệu chiến sĩ can trường cuả miền Nam đã ngã xuống cho lý tưởng Tự Do , hãy nhớ đến hàng trăm ngàn TPB/VNCH đang còn ở lại " tù đày " trên quê hương , hãy nhớ lại không biết bao nhiêu người phải bỏ mạng trên biển cả hay trong rừng sâu để chạy trốn ách cs và hãy nghĩ đến một miền Nam tươi đẹp xưa khi chưa có bóng bộ đội Bắc Việt và cái hạnh phúc được sống trong không khí một miền Nam phồn thịnh , lịch sự , văn minh xưa mà chúng ta có bổn phận giữ gìn tiếng Việt cuả Cha Ông , để nó không bị lai căng tiếng vc , rồi có thể trở thành một thứ tiếng không phải là tiếng Việt nữa .
Nhân sắp đến tháng tư , kỷ niệm tháng tư đen cuả lịch sử dân tộc , tôi xin chân thành thắp lên nén tâm hương tưởng nhớ công ơn cuả tất cả các chiến sĩ VNCH đã hy sinh cho lý tưởng Tự Do , những chiến sĩ đã ngã xuống , những chiến sĩ còn sống sót với thương tật trên thân thể và những chiến sĩ đã chịu gông cùm , hay đã chết tức tưởi trong lao tù cs , lòng biết ơn sâu sắc nhất .
Kính ,
HY
